20 Ağustos 2017 Pazar

Telifsiz görselleri kullanırken bir kez daha düşünelim..

                                                         Telifsiz görsel arama,bulma,kullanma

Telifsiz resimler nasıl aranır,nasıl bulunur ve nasıl kullanılır? 

Buraya hiç dikkat ettiniz mi?

Google görseller de "telifsiz" olarak aradığımız,bulduğumuz ve hatta kullandığımız resimler,gerçekten de telifsiz mi? 

Ben de öyle düşünüyordum ama telifsiz resimleri aramama rağmen Google görsellerin,resim ön görüntü kısmında "Görseller telif hakkına tabi olabilir." uyarı yazısını görünce ,resimlerin gerçekten de telifsiz olup olmadığı konusunda şüpheye düşmeye başladım..

Bilgi kirliliği ve kafa karışıklığı

Bazı internet sitelerinde ve blog sayfalarında, bu konuda (yani telifsiz resimler konusunda) hem faydalı hem de kafa karıştırıcı çok sayıda bir bilgi kirliliğinin olduğunu farkettim..

Bazı yazılar da,Google görseller de "telifsiz resimleri ararken,Google görsellerin ayar kısmından özellikle de "lisansla filtrelenmemiş" olanını seçin" diye bir seçeneği ön plana çıkarmışlar.. Bazı yazılar da ise "görselle arama" seçeneği kullanılarak,görsellerin "ücretsiz ve telifsiz olarak kullanılabileceği" izah edilmeye çalışılmış..Evet,çok faydalı bilgiler verilmeye çalışılmış ama bunlar ne kadar doğru bilemiyorum ve tam emin de değilim doğrusu..

Ben şahsen Google görseller de kullanılan resimlerin ücretli mi,telifsiz mi olup olmadığını henüz karar verebilmiş değilim. Bu konuda çok kafa karışıklığı var.

Google görsellerin ayar kısmından,telifsiz resimlerin aranması konusunda bazı ayarlama seçenekleri var. (Bunları aşağıda anlattım.) Bu seçeneklerden istediğinizi seçerek,telifsiz resimlerin aranmasını sağlayabiliyorsunuz.

"Görseller telif hakkına tabi olabilir" sorunu..

                                           "Görseller telif hakkına tabi olabilir.." uyarısı

Ancak hangi ayarı yaparsanız yapın,Google görsellerde herhangi bir resme tıkladığınızda,bu resimle birlikte bazı resimlerin küçük ön görüntüleri de (sağ tarafta) çıkıyor. İşte bu ön görüntülerin hemen altında ise "Görseller telif hakkına tabi olabilir." uyarı yazısı belirmeye başlıyor..Bu da bize ,resimlerin telif hakkına tabi olabileceği şüphesini veriyor..

Peki hangi resimleri seçmemiz gerekiyor?

Dediğimiz gibi bu ayarları yapsak bile Google,resimlerin üzerine tıklandığında,sağ alt kısmında kullanıcıları şu yazı ile uyarıyor;

"Görseller telif hakkına tabi olabilir. Yardım al. Geri bildirim gönder"

İşte bu yazıya çok dikkat etmemiz gerekiyor..Ancak gerçekten de buna dikkat etmemiz gerekiyor mu? Çünkü Google,bakın bu konuda ne diyor?;

*********************************
Ücretsiz kullanılabilen resimler bulma

Bir Google Araması yaparken sonuçlarınızı, kullanma iznine sahip olduğunuz görselleri, videoları veya metinleri bulacak şekilde filtreleyebilirsiniz. Bunu yapmak için, internette bulduğunuz bir şeyi ne zaman kullanabileceğinizi, paylaşabileceğinizi veya değiştirebileceğinizi size söyleyen "kullanım hakları" adlı Gelişmiş Arama filtresinden yararlanırsınız.

Yeniden kullanabileceğiniz görselleri, metinleri ve videoları bulma

Görseller için Gelişmiş Görsel Arama veya diğer her şey için Gelişmiş Arama sayfasına gidin.

"Şu kelimelerin tümünü içeren:" kutusuna aramak istediğiniz şeyi yazın.

"Kullanım hakları" bölümünde, açılır menüyü kullanarak içeriğin sahip olmasını istediğiniz lisans türünü seçin.

Gelişmiş Arama'yı seçin.

Not: İçeriği yeniden kullanmadan önce, lisansının yasal olduğundan emin olun ve yeniden kullanım şartlarını tam olarak kontrol edin. Örneğin lisans, bir görseli kullanırken, görseli oluşturan kişiyi belirtmenizi gerektirebilir. Google, lisans etiketinin yasal olup olmadığını bilemez. Bu nedenle, içeriğin yasal olarak lisanslı olup olmadığını bilmeyiz.

Kullanım hakları türleri
-------------------------
Kullanıma veya paylaşıma açık: İçerik değiştirilmediği sürece içeriği kopyalamanıza veya yeniden dağıtmanıza izin verir.

Kullanıma, paylaşıma veya değiştirilmeye açık: Lisansta belirtilen şekillerde kopyalamanıza, değiştirmenize veya yeniden dağıtmanıza izin verir.

Ticari olarak: Ticari kullanıma yönelik içerik istiyorsanız "ticari olarak" kelimesini içeren bir seçeneği belirttiğinizden emin olun.

Kullanım hakları nasıl çalışır?
----------------------------------
Kullanım hakları, yukarıdaki şekilde ve adil kullanımın ötesinde kullanabileceğiniz içeriği bulmanıza yardımcı olur. Site sahipleri, sitelerindeki içeriği yeniden kullanıp kullanamayacağınızı veya nasıl yeniden kullanabileceğinizi belirtmek için lisanslardan yararlanabilir.

Gelişmiş Arama'daki kullanım hakları filtresi, size Creative Commons veya benzer bir lisansla etiketlenmiş ya da herkese açık alan adında bulunan içeriği gösterir. Görsellerde, kullanım hakları filtresi size GNU Free Documentation (GNU Özgür Belgeleme) lisansıyla etiketlenmiş görselleri gösterir.

KAYNAK;  Ücretsiz kullanılabilen resimler bulma  ET: 13.08.2017
Google Arama Yardım Merkezi'ne hoş geldiniz    ET: 13.08.2017

************************

Evet aslında çok karışık bir durum ama Google görsellerin bu "Kullanım hakları nasıl çalışır?" yazısından sonra içimiz biraz rahatlar gibi oldu diyebiliriz.. :))

Çünkü,gelişmiş aramadaki  "kullanım hakları filtresi" ile yapılan aramalarda çıkan içerik ve görsellerin daha çok ("Creative Commons /benzer bir lisansla etiketlenmiş /herkese açık alan adında bulunan ve ayrıca GNU Free Documentation (GNU Özgür Belgeleme) lisansıyla etiketlenmiş") içerik ve görsellerden ibaret olduğunu anlamış oluyoruz,bu şekilde..Bu durum,görselleri nasıl özgürce kullanabileceğimizi bize belirtir..

Peki,bu kullanım hakları nasıl kullanılır ki? 

Bunu ne yalan sölim :) ben de tam çözebilmiş değilim..Ama anladığım kadarı ile özellikle de bilmeyenler için kısaca açıklamak istiyorum..Bakalım anlatabilecek miyim?

Google görsellerde "kullanım hakları" ile telifsiz resimleri arama,bulma,kullanma veya değiştirme haklarına sahip olma yöntemi; 

Daha iyi anlayabilmeniz için konuyu resimli anlatıyorum..

İlk önce yapacağımız şey Google Ana sayfasına girmektir..Daha sonra sağ üst kısımda olan "Görseller"'e tıklıyoruz.

                                                      Google Görseller

Ardından sağ alt köşede "Ayarlar"'a tıklıyoruz.Karşımıza bazı seçenekler çıkıyor.Bu seçeneklerden "Gelişmiş arama"'yı seçiyoruz..

                                                    Ayarlar + Gelişmiş arama

Karşımıza "Gelişmiş Görsel Arama" sayfası çıkıyor.En alt kısımda mavi renkli "Kullanım hakları::" yazısı ve seçeneği gözüküyor.. Bur seçenek genellikle "lisansla filtrelenmemiş" seçeneği seçili olarak belirgindir..

                                                      görsel kullanım hakları


Kısaca;
------------------
Google Ana Sayfası
Görseller (sağ üst kısımda)
Ayarlar (sağ alt köşede)
(seçenekler)
* Arama ayarları
* Gelişmiş arama
* Geçmiş
* Arama yardımı
* Geri bildirim gönder

- Gelişmiş arama
- Gelişmiş Görsel Arama

En alt kısımda "kullanım hakları" diye bir seçenek kutusu gelecek..Bu şıklardan birini seçerek,ücretli,ücretsiz,telifsiz gibi aradığınız özelliklere sahip görselleri arayabilirsiniz..

                                              Görsel kullanım hakları seçenekleri

Peki bu kullanım hakları şık/seçenekler ne işe yarıyor?

Kullanım hakları seçeneklerin anlamları

Kullanım hakları: (Kullanmanıza izin verilen resimleri bulun.)
--------------------------------------------------------------
* lisansla filtrelenmemiş 
Ne olduğunu pek anlayamadım..O yüzden pek tercih etmiyorum..

* kullanıma veya paylaşıma açık 
Aramada bulunan görselin lisansına uygun olarak belirtildiği sürece sadece kullanabilir /paylaşabilirsiniz..Görsel üzerinde değiştirme yapamaz ve görseli ticari olarak kullanamazsınız.

* ticari olarak bile kullanıma veya paylaşıma açık
Aramada bulunan görselin lisansına uygun olarak belirtildiği sürece ticari olarak kullanabilir / paylaşabilirsiniz..Görsel üzerinde değiştirme yapamazsınız.

* kullanıma,paylaşıma veya değiştirilmeye açık
Aramada bulunan görselin lisansına uygun olarak belirtildiği sürece sadece kullanabilir,paylaşabilir /değiştirebilirsiniz..Görseli ticari olarak kullanamazsınız..

* ticari olarak bile kullanıma,paylaşıma veya değiştirilmeye açık
Aramada bulunan görselin lisansına uygun olarak belirtildiği sürece ticari olarak kullanabilir,paylaşabilir /değiştirebilirsiniz..

Şıklarından size en uygun birini seçin..

Hangisi size uygun?

Aramada bulduğunuz resimler üzerinde ufak tefek değişiklikler yapacılacaksa ve ticari olarak kullanılacaksa en son şık (5); ticari olarak kullanılmayacaksa (4).şık;

Üzerinde değişiklik yapılamayacak resimlerde ise sadece kullanım ve paylaşım yapılacaksa (2.)şık; ticari olarak kullanılacaksa (3). şık seçilebilir..

Tabi burada bir uyarı vereyim;

DİKKAT ÖNEMLİ UYARI: Görsellerin lisansına uygun olarak belirtildiği sürece,görselleri kullanabilir,paylaşabilir,ticari olarak kullanabilir /üzerinde değişiklik yapabilirsiniz..Görsellerin kullanılması,paylaşılması,ticari olarak kullanılması ve üzerinde değişiklik yapılabilmesi için,görselin lisansına uygun bir şekilde kullanılması,paylaşılması,ticari olarak kullanılması ve özellikle de görselin değiştirilmesi (bir çeşit görsel üzerinde oynama) konusunda,görsellerin nasıl kullanılması ile ilgili lisan kullanımı hakkında detaylı bir bilgiye sahip olunması gerekir..

NOT: Bu en son uyarı yapmak zorunda kaldık. Çünkü,Google görsellerin "kullanım hakları" kısmında görsellerin "kullanımı,paylaşımı,ticari kullanımı ve değişimi" konusunda "Lisansta belirtilen şekillerde.." diye bir ibare olduğundan dolayı,bu uyarıyı yapmak zorunda kaldık..

NOT 2: Benim telifsiz resim arama,bulma,kullanma ile ilgili uyguladığım yöntem/seçtiğim şık genellikle "4.numaralı şık ama bazen de 5.numaralı şık olabiliyor.."

Google görsellerde ücretsiz/telifsiz görsel aramada Pixabay ilk sırada yer alıyordu..Çok garipti..Ama bu bize bir ipucu sağlamıştı..

İPUCU ;

Google görsellerde "telifsiz resimleri arayıp bulduktan sonra,karşımıza çıkan resimlerin hangilerini kullanmalıyız?" diye bir ikilem de bulunuyordum..Çünkü Google görseller,yukarıda da belirttiğim gibi küçük resimlerin altına "Görseller telif hakkına tabi olabilir" diye bir uyarı yazısı gösteriyordu..Ve halen de bu uyarıyı gösteriyor..

"Peki ama eğer bu uyarı varsa,o zaman hangi resimleri kullanmamız gerekiyor?" diye düşünüyordum..

Fakat daha sonra birşeyi farkettim..

Google görsellerde, ayar kısmında kullanım hakları şıkkında 4 ve 5 numaralı şıkları seçerek arama yaptığım da,karşımıza çıkan görsellerden herhangi birine tıkladığımda, karşımıza çıkan o küçük resimlerin  ilk (birinci) sırasında genellikle hep Pixabay sitesinin linki yer alıyordu..Google görsellerde ön planda olan hangi resme bassam,sağ taraftaki küçük resimlerin ilk sırasında hep Pixabay sitesinin linki çıkıyordu..

                                            Google görsellerde genellikle Pixabay ilk sırada..

Bu da bana,Pixabay sitesinin Creative Commons haklarına sahip telifsiz görselleri barındıran bir site özelliğine sahip olduğunu göstermişti..İstenirse sitenin kendi adresinden de bu resimler aranıp,kullanılabilir..Ancak benim tercihim Google görseller..

Çünkü,Google görseller de ,istediğimiz arama şıkkı ile arama yaptığımız da ilk sıraya gelen Pixabay sitesindeki görselleri kullanma,paylaşma,ticari olarak kullanma hatta görsel üzerinde değişiklik yapabilme haklarına da  daha kolay bir şekilde sahip olunabiliniyordu..

Eğer Pixabay''dan direkt alınan görseller olsaydı,böyle çok farklı kullanımlara sahip olunması pek mümkün değil gibi olabilecekti...En azından benim anladığım bu şekildeydi..

Bence Pixabay'dan görsel alınacaksa,bunun en iyi yöntemi Google görsellerde çıkmasını sağlamak olmalıdır.. Tabii 4 ve 5.numaralı şıkları kullanarak..İsterseniz diğer şıkları da kullanabilirsiniz..Ben şahsen onları hiç kullanmadım..Tabii 1.şık hariç..Çünkü zaten sanmıyorsam 1.şık genel olarak herkes için ayarlanmış bir şık olarak karşımıza çıkıyor gibi..Şahsen ben öyle anladım..Yanlış anlamadıysam eğer..

Umarım şimdi Google görseller'de "telifsiz görsel arama,kullanma,paylaşma,ticari olarak kullanma ve değiştirme" ile ilgili daha detaylı bir bilgi az çok edinmiş olmuşsunuzdur.. :) Umarım faydalı bir bilgi vermişimdir..Kolay gelsin.. E.Y.

Yayıncı: Yazar Ertuğrul Yıldırım tarafından yayınlanmıştır; Copright 2017

14 yorum:

  1. Yazılarım da bolca karikatür kullanıyorum.Olumlu etkisini de görüyorum.Bu karikatürlere telif ödemeli miyim bilmiyorum :(

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. :) bilemiyorum,ben de kullanıyorum resimleri..çoğu zaman normal arama ksımında ki resimleri kullanıyorum..ama sanmıyorsam google görseller bildiğim kadarı ile genellikle creatif commons vb kullanım haklarında kullanılan görselleri,aramalarda gösteriyor gibi geldi bana..eğer gerçekten öyleyse telif ücreti ödememize gerek yok herhalde..ancak google görsellerin şu (görseller telif hakkına tabi olabilir) uyarı yazısı benim kafamı iyice karıştırmış durumda..bu konuda henüz bir fikrim yok doğrusu..

      Sil
  2. Çok önemli, çok faydalı bir yazı hazırlamışsın, emeğine sağlık. Ben Sözcü, oda tv gibi sitelerden siyasi konularda resim paylaşıyorum hiç bilemiyorum telif hakkı vs. kul hakkı almak da istemem neyse ki, geçenlerde siyasi yazılarımı iyice kırptım...çok az kaldı..bakayım inşallah telif hakkı isteyen şeyleri paylaşmamışımdır:(
    Çok teşekkürler..

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. siyasi yazılarınızda kullandığınız resimler konusunda sözcü,odatv gibi desteklediğiniz medya sitelerinden size bir telif ödemesi çıkacağını pek sanmıyorum..eminim büyük ihtimalle onlarda bu durumdan yani kendilerini desteklediğinizden dolayı hoşnutturlar.. :)) siyasi yazılarınızı kırpmaktan maksat yazıları tamamen kaldırmak mı yoksa yazılar içerisinde temizlik yapmak mı? orasını pek anlayamadım..senaryo yazarlığı için yeni bir başlangıç yapmayı düşünüyorsanız,bu gayet mantıklı bir fikir..size kalmış,gönlünüz nasıl elveriyorsa öyle yapın,kimse birşey diyemez.. :) yorum ve destek için teşekkür ederim.. :)

      Sil
  3. Ben hala bu konulardan anlamiyorum. Simdilerde pinteresti kullaniorum iste :) bilmiyorum onda her hangi bir telif söz konusumu. Ama google dan dedigin yolu mobil kullandigim icin yapamiyorum.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. pinterest (eğer yanlış bilmiyorsam bildiğim kadarıyla) telif hakları konusunda sıkı güvenliği olan bir site.. ( https://policy.pinterest.com/tr/copyright ) burada açıklıyor zaten bunları..ama tabii tam emin değilim bu konuda..ben şahsen pinterestten pek resim kullanmıyorum..çünkü Google bile telifsiz görseller araması yapan kullanıcılara görselleri sunarken ilk önceliği telifsiz ve ücretsiz görselleri yayınlayan siteleri gösteriyor..mesela pixabay gibi..ama tabii bazen pinteresti de ekleyebiliyor bu sıralamaya..ama bunun neden olduğunu tam olarak bilemiyorum..yanılmıyorsam sizin gibi pinterstin görsellerini kullanan binlerce kişi var..yani biraz karışık bir durum görsellerin kullanılması durumu..pixabay görsellerini kullanırsanız daha iyi olur gibi geliyor bana..tabii siz bilirsiniz.. :) yorum için teşekkür ederim.. :)

      Sil
    2. Pixabaya da baktim ama kullanamadim 😁 aradigim cicili bicili seyler cikmadi. Yada ben arayamamis da olabilirim. Pinterest telifsiz diye duydugum icin ona giriyorum ama. Ay bu ne hakikaten bide bloga telif parasi ödemeyelim. Kazanmiyoruz bare kaybetmeyelim :)

      Sil
    3. :) dediğim gibi tam emin değilim bu konuda..pinterest /diğer resim sitelerinin telif hakları konusunda yeterince bir bilgiye pek sahip değilim..ama çok sayıda kişi buralardaki resimleri kullanıyor,telif ödemesi istenseydi herhalde onlardan istenirdi.. :) şimdiye kadar bu nedenle telif cezası alan oldu mu,onu da açıkçası hiç duymadım.. :)

      dediğim gibi ben şahsen google "kullanım hakları" ile seçilen seçeneklerde çıkan telifsiz olarak bilinen resimleri kullanmayı tercih ediyorum..sizin gibi diğer kullanıcılara benim tavsiyem bu konuda ilerde herhangi bir sıkıntı yaşanmaması için "google ile yapılan "telifsiz araması" ile görselleri kullanmanız olacaktır.. geri dönüş yaptığınız için teşekkür ederim.. :))

      Sil
  4. ay aman foto seçerken bu kadar kim uğraşcak yaaa :) o yüzden ben kendi çektiklerimi koyuyom, yoksa çok uzun sürüyoduuu :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. en iyisini yapıyosun..telif cezasından da bu şekilde kurtulmuş olursun.. :)) tşkr..

      Sil
  5. İnternette telifsiz görsel bulmak neredeyse çok zor. Paylaşılan çoğu telifsiz olanlar da bir kar amacıyla paylaşıyorlar. Özel fotoğraflamalar haricinde çok büyük sıkıntı olmuyor ama tabii hak da yenmiş oluyor. Biraz sıkıntı kullansan olmaz, kullanmasan olmaz. :) Genelde hemen ceza yemezsin, kaldır diye e-posta atarlar sana, sen de kaldırırsın.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. evt haklısın..uyar kaldır prensibi öncelikli..ama şimdiye kadar böyle birşey pek olmadı..bu da büyük ihtimalle yeterince araştırılmamasından/serbest dolaşıma izin verilmesinden/görmezlikten geklinmesinden kaynaklanıyor olabilir..en iyisi yukardaki deeptone'nin yaptığı gibi fotoğrafları kendimiz çekip yayınlamak..:) böylece kimse sorgulama yapamaz.. :)) verdiğin değerli bilgiler için teşekkür ederim..

      Sil
  6. Hocam en iyi şekilde anlatmaya calismissiniz elinize sağlık..

    Benim blog Tarih üzerine. Ister istemez telif hakki oluyor. Bu durum sürekli kafami kurcalamistir.

    Telifden ceza değil de kul hakkina girip günah almaktan çekinirim. Keşke bunun değişik bir yolu olsa...

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. evt,çok haklısınız aslında kul hakkı her şeyden önemli..telif konusunda yukarıda dediğim gibi ya kendimiz çekeceğiz fotoğrafları yada google gibi güvenilir sitelerden elde edeceğiz..istediğimiz resimleri makina ile çekme şansımız olmadığı için bence google'nin "kullanım hakları"ndaki seçeneklerle arama yapılması bence daha mantıklı.. bilgi ve yorum için teşekkür ederim.. :)

      Sil